Barbara Yoshida - ciało, natura, kobiecość

Ciało ludzkie stało się ważnym medium w sztuce współczesnej służącym do realizowania nowych koncepcji artystycznych. Cielesność, seksualizm i erotyka zostały wciągnięte w przestrzeń sztuki, w której artysta porusza się bardzo ostrożnie by nie naruszyć subtelnej granicy za którą zaczyna się z już perwersja połączona być może z chęcią tylko czystego ekshibicjonizmu. Wielu próbowało odpowiedzieć na pytanie co jest uznawane jeszcze za krępujące bo ludzkie, a kiedy ciało staje się już obiektem nieodzownie związanym ze sztuką. Ruch feministyczny na zachodzie z początku lat 60- tych w połączeniu w rewolucją obyczajową wyostrzył problem kobiecej seksualności uwikłanej w różnego rodzaju mechanizmy kulturowe. Cielesności i erotyka kobiet traktowana była jako temat tabu okryty dyskrecją i wymownym milczeniem. Kobieca fizyczność podlegała mężczyźnie a jej rola w społeczeństwie była określona przez system konwenansów i stereotypów w którym tkwiły. Rewolucja obyczajowa lat 60-tych była zapowiedzią zmian wokół erotyki i seksualności kobiet. Kobiece ciało nie było już podmiotem podlegającym uwarunkowaniom systemu norm i zasad lecz stało się obiektem ekspansywnie badanym przez same kobiety. Artystki dość odważnie zaczęły mówić swojej seksualności, pragnieniach i erotyce, często zdobywając się, moim zdaniem na śmiałą prowokację nie zawsze idącą w połączeniu ze sztuką a wynikającą być może z pewnej agresji wobec wcześniejszych schematów, które odrzuciłyTego rejonu sztuki dotykają fotografie nowojorskiej artystki- Barbary Yoshidy, która zapraszana jest na wystawy do wielu muzeów i galerii na całym świcie, w tym również trzy razy prace jej pokazywane były również w Polsce (Kraków, Sandomierz, Ełk) Interesuje ją tematyka ciała i jego związek z feministyczną ikonografią, jak również relacja między kobietą a naturą.
Od 1990 roku Yoshida wykonała serię zdjęć kobietom artystkom pochodzącym z różnych regionów świata: ze Stanów Zjednoczonych, Japonii, Filipin, Francji, Czech czy Afryki. Fotografowała je w ich naturalnej przestrzeni, w domu lub pracowni chcąc wydobyć z nich naturalną kobiecość i osobowość a przede wszystkim uniwersalność tego co je łączy-pasję sztuki. Intymny klimat pomiędzy fotografującą Yoshidą a kobietami wybranymi przez nią do sesji, brak pozowania i autentyzm fotografowanych artystek wprowadza nas w subtelny świat kobiet, ich emocji i zainteresowań. Lista fotografowanych kobiet jest nadal otwarta a znajdują się na niej między innymi Louise Bourgeois, Elishabet Murray, Jenny Holze czy Hannah Wilke.
Zainteresowania Yoshidy tematyką ciała, erotyzmem i związku kobiety z naturą oparte są na wcześniejszych rozważaniach Georga Bataille, który zdefiniował orgazm jako :małą śmierć:- :la petitte mort: mówiąc że erotyzm jest zgodą na życie w śmierci. Tę koncepcję seksualności i śmierci połączył Zygmunt Freud stwarzając w naszej kulturze płaszczyznę penetrowania naszej seksualności połączonej z podświadomością. Yoshida przez analizę freudowskich koncepcji zmierza do odkrycia najgłębszych kobiecych pragnień, intuicji oraz zawikłanych emocji, gdzie instynkt kobiecy współgra z naturą. Artystka wprowadza nas w mistyczną przestrzeń lasu w którym znajdują się nagie kobiety w zwierzęcych maskach, często trzymające w dłoni kości.
Seria fotografii powstała w 1991 roku w oparciu o archetypy ikonografii feministycznej, które artystka zaczerpnęła z książki Clarissy Pinakola Estes: „Kobieta która biegnie z wilkami” („The woman who run with the wolwes”). Las tonący w świetle księżyca symbolizuje kobiecą duchowość- zwłaszcza jej intuicję i emocjonalność. Księżyc traktowany jest jako symbol cyklu narodzin i śmierci- koła natury-symbol regeneracji t transformacji. Kości trzymane przez kobiety symbolizują siłę, w Japonii nazywane jako -shubi-, stanowią również fragment cyklu ludzkiego istnienia od narodzin po śmierć, którym podlega ciało. Atrybuty masek i głów zwierzęcych to zapowiedź zmiany, transformacji i duchowego życia. Maska zająca często pojawiająca się na fotografiach to symbol narodzin i kobiecej natury połączonej z menstruacją i cyklem księżyca. Dość kontrowersyjna może wydać się fotografia z plastikową lalką z sex-shopu przywiązana do suchego drzewa o wymownych kształtach przeznaczonych do penetracji przez mężczyzn. Ciało kobiety staje się przedmiotem męskich fantazji i uproszczeniem kobiecej seksualności kontrolowanej jedynie przez ich pragnienia. Plastykowe ciało laki przywiązane do drzewa może okazać się idealna partnerką współgrającą z ich hedonistyczną naturą. Jest to sprzeciw wobec instrumentalizacji seksualności kobiety nie tylko w relacji z przeciwna płcią, ale również w podmiotowym wykorzystywaniu erotyki przez media i reklamę.
Fotografie Yoshidy są śmiałe a zarazem autentyczne. Artystka zgłębia świat kobiecych relacji z naturą, jej erotyki bez jakiegokolwiek zażenowania. Pokazuje nagie ciała kobiet z atrybutami stanowiącymi kulturowe symbole, odkrywając fragment prawdy o kobiecej naturze, bo kto może powiedzieć więcej o kobietach niż one same?

tekst prasowy Mariola Malinowska